The Shining (Stanley Kubrick, 1980)
Jan. 21st, 2008 | 02:09 am
"The Shining" is Stanley Kubricks indringende horrormeesterwerk naar de gelijknamige succesroman van Stephen King uit 1977.
Het Overlook Hotel sluit tijdens de winter haar deuren. Jack Torrance (Jack Nicholson) aanvaardt de job om het hotel tot in de lente warm te houden. Hij trekt er in met zijn vrouw Wendy (Shelley Duvall) en hun paranormaal begaafde zoontje Danny (Danny Lloyd). Jack profiteert van de situatie om zich op zijn nieuwe roman te concentreren, maar stilletjes aan maken isolement en eenzaamheid zich van hem meester. Hij wordt het slachtoffer van gemene hallucinaties waardoor de hulpeloze Wendy haar grip op hem verliest. Alsof het allemaal nog niet erg genoeg is, word Danny benaderd door enkele ongenode gasten...
Stanley Kubrick was mogelijk de belangrijkste Amerikaanse cineast van de twintigste eeuw. Hij heeft minstens negen belangrijke films gemaakt en heeft de filmtaal met elk van die films proberen te vernieuwen. Hij doet niets minder met "The Shining".
In de vroege jaren zeventig kwam ene Garrett Brown met een camerasysteem op de proppen waarmee een cameraman in looppas zeer vloeiende opnames kon maken. Regisseur John G. Avildsen gebruikte de "Brown Stabilizer" voor enkele shots in zijn boksfilm "Rocky" (1976). Het systeem heet nu Steadicam en Brown won er in 1978 een Academy Award voor. Ook Kubrick zag er de mogelijkheden van in en filmde meer dan de helft van "The Shining" met de Steadicam. De laag-tegen-de-grondse shots van Danny op zijn driewieler zijn hier het absolute hoogtepunt van. Het is, na het schokkende "A Clockwork Orange" (1971) en het prachtige "Barry Lyndon" (1975), opnieuw John Alcott die "The Shining" van natuurlijke belichting voorziet. Het resultaat is een beklemmende sfeer waarin de personages geconsumeerd lijken te worden door het hotel.
De acteurs spelen de pannen van het dak. Jack Nicholson geeft gestalte aan het meest doortrapte personage uit zijn carrière en Shelley Duvall verwordt langzaam maar zeker tot een fysiek en emotioneel uitgeput wrak. Kindacteur Danny Lloyd valt nooit door de mand en Scatman Crothers als kok met "het schijnsel" heeft een intense scène met Danny.
De grootste horror wordt bereikt door onaangekondigde montages van schokkende beelden en krankzinnige gezichten, terwijl de akelige composities van Béla Bartók, Krzysztof Penderecki en Wendy Carlos onder je huid kruipen. Combineer dit met het intense spel van de acteurs en Kubricks bezwerende cameravoering, en je krijgt één van de engste films ooit gemaakt. De fameuze badkamerscène in kamer 237 zal u niet gauw vergeten en de confrontaties tussen Jack en Wendy behoren tot de meest ijzingwekkendste scènes ooit gefilmd. "Here's Johnny!"
Toch één puntje van kritiek. Kubrick laat bewust enkele aspecten uit de roman van King achterwege en gebruikt andere louter voor de schok, zonder ze te verklaren. Hierdoor blijft de kijker na afloop 'n beetje op een honger zitten. Stephen King is niet te spreken over Kubricks filmversie en heeft in 1997 zelf een gelijknamige mini-tv-versie geproduceerd. Hoewel louter voer voor fans, blijft King met de tv-versie wel trouw aan zijn roman.
Wat er ook van zij, Kubrick's "The Shining" is de puurst mogelijke vorm van een indringende en angstaanjagende filmervaring.
5/5
Het Overlook Hotel sluit tijdens de winter haar deuren. Jack Torrance (Jack Nicholson) aanvaardt de job om het hotel tot in de lente warm te houden. Hij trekt er in met zijn vrouw Wendy (Shelley Duvall) en hun paranormaal begaafde zoontje Danny (Danny Lloyd). Jack profiteert van de situatie om zich op zijn nieuwe roman te concentreren, maar stilletjes aan maken isolement en eenzaamheid zich van hem meester. Hij wordt het slachtoffer van gemene hallucinaties waardoor de hulpeloze Wendy haar grip op hem verliest. Alsof het allemaal nog niet erg genoeg is, word Danny benaderd door enkele ongenode gasten...
Stanley Kubrick was mogelijk de belangrijkste Amerikaanse cineast van de twintigste eeuw. Hij heeft minstens negen belangrijke films gemaakt en heeft de filmtaal met elk van die films proberen te vernieuwen. Hij doet niets minder met "The Shining".
In de vroege jaren zeventig kwam ene Garrett Brown met een camerasysteem op de proppen waarmee een cameraman in looppas zeer vloeiende opnames kon maken. Regisseur John G. Avildsen gebruikte de "Brown Stabilizer" voor enkele shots in zijn boksfilm "Rocky" (1976). Het systeem heet nu Steadicam en Brown won er in 1978 een Academy Award voor. Ook Kubrick zag er de mogelijkheden van in en filmde meer dan de helft van "The Shining" met de Steadicam. De laag-tegen-de-grondse shots van Danny op zijn driewieler zijn hier het absolute hoogtepunt van. Het is, na het schokkende "A Clockwork Orange" (1971) en het prachtige "Barry Lyndon" (1975), opnieuw John Alcott die "The Shining" van natuurlijke belichting voorziet. Het resultaat is een beklemmende sfeer waarin de personages geconsumeerd lijken te worden door het hotel.
De acteurs spelen de pannen van het dak. Jack Nicholson geeft gestalte aan het meest doortrapte personage uit zijn carrière en Shelley Duvall verwordt langzaam maar zeker tot een fysiek en emotioneel uitgeput wrak. Kindacteur Danny Lloyd valt nooit door de mand en Scatman Crothers als kok met "het schijnsel" heeft een intense scène met Danny.
De grootste horror wordt bereikt door onaangekondigde montages van schokkende beelden en krankzinnige gezichten, terwijl de akelige composities van Béla Bartók, Krzysztof Penderecki en Wendy Carlos onder je huid kruipen. Combineer dit met het intense spel van de acteurs en Kubricks bezwerende cameravoering, en je krijgt één van de engste films ooit gemaakt. De fameuze badkamerscène in kamer 237 zal u niet gauw vergeten en de confrontaties tussen Jack en Wendy behoren tot de meest ijzingwekkendste scènes ooit gefilmd. "Here's Johnny!"
Toch één puntje van kritiek. Kubrick laat bewust enkele aspecten uit de roman van King achterwege en gebruikt andere louter voor de schok, zonder ze te verklaren. Hierdoor blijft de kijker na afloop 'n beetje op een honger zitten. Stephen King is niet te spreken over Kubricks filmversie en heeft in 1997 zelf een gelijknamige mini-tv-versie geproduceerd. Hoewel louter voer voor fans, blijft King met de tv-versie wel trouw aan zijn roman.
Wat er ook van zij, Kubrick's "The Shining" is de puurst mogelijke vorm van een indringende en angstaanjagende filmervaring.
5/5
